ऑपरेशन सिंदूरच्या जखमांवर अजूनही उपचार करणारा पाकिस्तान जम्मू आणि काश्मीरमध्ये हिंसाचार पसरवण्यासाठी दहशतवाद्यांना शस्त्रे आणि प्रशिक्षण देण्याच्या आपल्या धोरणापासून मागे हटताना दिसत नाही. पाकिस्तानचे सैन्य आणि गुप्तचर संस्था आयएसआयने जम्मू आणि काश्मीरमध्ये आंतरराष्ट्रीय सीमा आणि नियंत्रण रेषेवर दहशतवादी तळ आणि लाँचिंग पॅड दुरुस्त करण्यास आणि काही नवीन दहशतवादी प्रशिक्षण तळ बांधण्यास सुरुवात केली आहे.तथापि, नवीन छावण्यांचा आकार सध्याच्या छावण्यांपेक्षा लहान ठेवण्यात आला आहे, ज्यामध्ये एका वेळी जास्तीत जास्त ५०-७५ दहशतवाद्यांना सामावून घेण्याची आणि प्रशिक्षण देण्याची सुविधा आहे. लाहोरजवळील मुरीदके येथे असलेले लष्कर-ए-तैयबाचे मुख्यालय आणि बहावलपूरमधील जैश-ए-मोहम्मदचे मुख्यालय देखील नूतनीकरणानंतर जिहादी घटकांचा एक नवीन गड बनले आहे.दहशतवादी संघटनांमध्ये समन्वय राखण्यासाठी, पाकिस्तानी गुप्तचर संस्थेने एकीकृत कमांड तयार करण्याचा निर्णय घेतला आहे.एकीकृत ऑपरेशनल कमांडची रूपरेषा निश्चित करण्यासाठी, पाकिस्तानी गुप्तचर संस्थेने अलीकडेच लष्कर-ए-तैयबा, जैश-ए-मोहम्मद, हिजबुल मुजाहिदीन, अल-बद्र, तहरीक-ए-जिहाद इस्लामी, मुस्लिम जनाबाज फोर्स, तहरीकुल मुजाहिदीन, हुजी यासह विविध दहशतवादी संघटनांच्या शीर्ष कमांडर्सची बैठक बोलावली होती.यामध्ये जम्मू काश्मीरमधील वाढत्या दहशतवादी कारवाया आणि जम्मू काश्मीरमध्ये सक्रिय असलेल्या दहशतवाद्यांना शस्त्रास्त्रे आणि पैशांच्या पुरवठा साखळीवर चर्चा झाली.नवीन दहशतवाद्यांची भरती करण्याचे प्रयत्नगेल्या काही दिवसांत जैश, लष्कर आणि अल-बद्र सारख्या संघटनांनी लाहोर, मुलतान, कराचीसह पाकिस्तानच्या विविध शहरांमध्ये आणि शहरांमध्ये तसेच व्याप्त जम्मू काश्मीरमधील मुझफ्फराबाद, चकोठी, भिंबर येथे मेळाव्या घेतल्या आहेत. या मेळाव्यांमध्ये, भारतीय सैन्याच्या कारवाईत नष्ट झालेल्या दहशतवादी छावण्या आणि मारल्या गेलेल्या दहशतवादी कमांडरांच्या छायाचित्रांसह काश्मीर जिहादच्या नावाखाली नवीन दहशतवाद्यांची भरती करण्याचा प्रयत्न करण्यात आला आहे.दरम्यान,२२ एप्रिलला पहलगाम येथे झालेल्या दहशतवादी हल्ल्यात २६ पर्यटक आणि एका स्थानिक नागरिकाचा निष्पाप बळी गेला होता. त्यानंतर ७ मे रोजी भारताने दहशवाद्यांचा नायनाट करण्यासाठी ऑपरेशन सिंदूर राबवले. त्याअंतर्गत पाकिस्तान आणि पाकव्याप्त काश्मीरमधील नऊ वेगवेगळ्या दहशतवादी तळांना लक्ष्य करीत, ते उद्ध्वस्त करण्यात आले. त्यानंतर भारतीय लष्कराने ज्या तळांवर हल्ले करण्यात आले, तेथे झालेले नुकसान आणि परिस्थितीबाबतच्या उपग्रह प्रतिमा प्रकाशित केल्या. उद्ध्वस्त केलेल्या तळांमध्ये बहावलपूर येथील जैश-ए-मोहम्मदच्या तळाचाही समावेश होता. असे असताना जवळपास दोन महिन्यांनंतर पुन्हा या ठिकाणी दहशतवादी तोंड वर काढताना दिसत आहेत. या ठिकाणी जामा-ए-मस्जिद सुभान अल्लाह मदरशाच्या काही लोकांनी मदरशातील स्विमिंग पूल पुन्हा सुरू केल्याचे काही फोटोंच्या माध्यमातून आढळले आहे. ऑपरेशन सिंदूनंतर जैशने त्यांच्या मदरशातील हा स्विमिंग पूल काही काळासाठी बंद केला होता. या स्विमिंग पूलमध्ये जैश-ए-मोहम्मदकडून मदरशात शिकणाऱ्या विद्यार्थ्यांना पोहण्याचे प्रशिक्षण दिले जात असे.आता परत बहावलपूरमधील दहशतवादी तळावर भारताने केलेल्या हल्ल्यानंतर जैश-ए-मोहम्मदने तिथला मदरसा पुन्हा सुरू केला आहे. येथे सध्या सुमारे ६०० विद्यार्थी येत आहेत. बहावलपूर येथील दहशतवादी तळ पुन्हा सुरू होण्यावरून हा संकेत मिळत आहे की, जैश-ए-मोहम्मद संघटना बंद होण्याची चिन्हे दिसत नाहीत. त्यामुळे भारताविरुद्ध त्यांच्या दहशतवादी कारवाया सुरूच राहतील, अशी परिस्थिती समोर येते आहे. पहलगाम हल्ला आणि ऑपरेशन सिंदूर यानंतर भारत-पाकिस्तानमधील शत्रुत्व वाढत असताना जैश-ए-मोहम्मदचे नेतृत्व भारताविरुद्ध आवाज उठवू लागले आणि हल्ल्याचा बदला घेण्याची मानसिकता असल्याचेही बोलले जात आहे. जैश-ए-मोहम्मदचा प्रमुख मसूद अझहरने त्याच्या भाषणांची ऑडिओ रेकॉर्डिंग्स जारी केली आहेत. त्यामध्ये भारतातील अयोध्या राम मंदिर उद्ध्वस्त करण्याची शपथ घेतल्याचे वृत्त आहे. तसेच ऑपरेशन सिंदूरदरम्यान मारल्या गेलेल्या दहशतवाद्यांच्या कुटुंबातील सदस्यांच्या अंत्यसंस्कारासाठी याच संघटनेने निधी दिल्याचाही दावा केला जात आहे. ऑपरेशन सिंदूरनंतरच्या काळात याच दहशतवादी संघटनेने सोशल मीडियावर जिहादाचा प्रचार, मारल्या गेलेल्या दहशतवाद्यांचा गौरव करणे आणि व्हॉट्सअॅप तसेच टेलिग्रामद्वारे उघडपणे तरुणांची दहशतवादी म्हणून भरती करण्यास सुरुवात केली. त्याशिवाय फेसबुक पेजवर त्यांचा प्रमुख मसूद अझहरची प्रक्षोभक भाषणे आणि बहावलपूरमध्ये रिमेम्बरन्स रॅलीची होर्डिंग्जही दिसू लागली आहेत.९५६१५९४३०६
