
लेखक:- रमाकांत नारायणे, मुंबई

स्वच्छता आणि समाजसेवेचा महामंत्र देणाऱ्या थोर समाजसुधारक, कर्मयोगी संत गाडगे बाबा यांना जयंतीनिमित्त विनम्र अभिवादन !
संत गाडगेबाबा आणि माजी राज्यपाल गणपतराव तपासे आणि ढोर समाजातील पहिल्या महिला समाज सुधारक सावित्रीबाई बोराडे यांच्यातील संबंध:
निष्ठावान अनुयायी: गणपतराव तपासे हे गाडगेबाबांचे परमभक्त होते. त्यांनी बाबांच्या विचारांचा प्रसार आणि सामाजिक कार्यात सक्रिय सहभाग घेतला. तसेच सावित्रीबाई बोराडे याही संत गाडगेबाबा महाराजांच्या परमभक्त होत्या. संत गाडगेबाबा सावित्रीबाई बोराडे यांच्या भोईवाड्यतील घरी भेट देत असत.
गाडगे महाराज मिशन: गाडगेबाबांच्या संस्थात्मक कार्यामध्ये, विशेषतः ‘श्री गाडगे महाराज मिशन’ची स्थापना व त्यांच्या शाळा/वसतिगृहांच्या व्यवस्थापनात गणपतराव तापसेंचे मोठे योगदान होते.
अंतिम समय: गाडगेबाबांना स्वतःच्या अंताची जाणीव झाल्यावर त्यांनी गणपतराव तापसेंच्या बंगल्यावर वास्तव्य केले होते, जे त्यांच्यातील स्नेह आणि विश्वासाचे प्रतीक आहे.
२० डिसेंबर १९५६ रोजी अमरावतीजवळील पेढी नदीच्या पुलावर संत गाडगेबाबांनी अखेरचा श्वास घेतला, तेव्हा त्यांच्यासोबत मोजक्या विश्वासू लोकांमध्ये सावित्रीबाई बोराडे उपस्थित होत्या. त्यांच्या उपस्थितीमुळे सावित्रीबाई बोराडे या महान कर्मयोगी संत गाडगेबाबांच्या अंतिम महायात्रेच्या निःशब्द साक्षीदार ठरल्या.
थोडक्यात: संत गाडगेबाबांनी समाज परिवर्तनाची चळवळ चालवली आणि गणपतराव तापसें आणि सावित्रीबाई बोराडे यांच्या सारख्या निष्ठावंत शिष्यांनी या कार्याला प्रशासकीय आणि संस्थात्मक बळ दिले.
रमाकांत नरायणे
